صنعت فولاد بعنوان صنعتي مادر نقش اساسي در اقتصاد ملي و رفاه جامعه دارد. بنابراين توسعه اين صنعت عاملي اثربخش بر توسعه ساير بخشهاي اقتصادي، صنعتي، علمي واجتماعي كشور مي باشد. در جهت اين ديدگاه و با توجه به رسالتي كه طبق برنامه سوم توسعه اقتصادي، اجتماعي و فرهنگي به شركت ملي فولاد ايران واگذار گرديده بود و متعاقب تغييرات ساختار بعمل آمده، اين شركت متولي بخش از طرحهاي توسعه صنعت فولاد كشور گرديد.

با پايان يافتن برنامه سوم توسعه و شروع برنامه چهارم و با توجه به مطالعات انجام شده توسط شركت ملي فولاد ايران پيشنهاد ايجاد افزايش ظرفيت توليد فولاد خام تا سقف 3/29 ميليون تن تا پايان برنامه چهارم به سازمان توسعه و نوسازي معادن و صنايع معدني ايران ارسال گرديد و پيرو مصوبه مورخ 10/8/1384 شوراي محترم اقتصاد با اين افزايش ظرفيت با هدف توسعه غيرمتمركز توليد فولاد موافقت گرديد. در اين چهارچوب طرحهاي توسعه فولاد با محوريت طرحهاي استاني با هدف توليد 4/6 ميليون تن فولاد خام به شركت ملي فولاد ايران واگذار گرديد. 

●  طرح احداث مدول اول آهن اسفنجي در شركت فولاد خراسان

به منظور جبران كمبود قراضه مصرفي و افزايش توليد در شركت فولاد خراسان و نيز ضرورت تامين مواد اوليه اصلي كارخانجات فولادسازي، طرح احداث مدول آهن اسفنجي فولاد خراسان با هدف توليد ساليانه 800 هزار تن آهن اسفنجي به روش احياي مستقيم (ميدركس) وارد فاز اجرايي گرديد. مزيتهاي نسبي اين منطقه نيز مانند وجود معادن غني سنگ آهن سنگان و همچنين استفاده از گاز طبيعي پالايشگاه شهيد هاشمي نژاد سرخس و ... سبب اين تفكر بوده است.

اين طرح كه با دريافت وام از حساب ذخيره ارزي و سرمايه گذاري بخش خصوصي درحال انجام است در استان خراسان رضوي، 17 كيلومتري شمال غربي شهرستان نيشابور واقع مي باشد. 

●  طرح احداث مدول دوم آهن اسفنجي در شركت فولاد خراسان

با توجه به مطالعات امكان سنجي اوليه براي توليد فولاد به ميزان حدود 2 ميليون تن و انجام طراحي هاي اوليه و پيش بيني هاي لازم برمبناي اين ظرفيت، احداث دو واحد احياء مستقيم مد نظر قرار گرفت كه متعاقب شروع عمليات اجرايي فاز اول احيا و با توجه به مشابه بودن با واحد دوم احيا و بهينه كردن طراحي ها در زمينه واحدهاي حمل مواد و ساير واحدهاي جانبي كه بعضا در هردو واحد مشترك هستند و جهت پرهيز از هرگونه دوباره كاري عمليات طراحي مدول دوم احيا بموازات واحد اول و در همان محل از فروردين ماه سال 1385 آغاز گرديد.

●  طرح بازسازي و نوسازي واحد ذوب گروه ملي

به منظور تامين مواد اوليه اصلي كارخانجات نورد مقاطع گروه ملي صنعتي فولاد ايران و افزايش ظرفيت توليد كارخانه ذوب و ريخته گري اين كارخانه و همچنين توليد فولاد هاي كيفي با راندمان بالا و كنترل آلودگي محيط زيست در حد استاندارد، طرح بازسازي و نوسازي واحد ذوب گروه ملي جهت افزايش ظرفيت توليد فولاد خام از 120 هزار تن به 400 هزار تن در دستور كار قرار گرفت.

محل اجراي اين طرح در كارخانه گروه ملي صنعتي فولاد ايران واقع در شهرستان اهواز، كيلومتر 9 جاده اهواز- خرمشهر مي باشد.

●   طرح فولاد هرمزگان

بررسي احداث يك كارخانه فولاد سازي در منطقه هرمزگان سابقه اي طولاني دارد و به سال 1353 باز مي گردد كه با توافق نامه امضا شده بين ايران و ايتاليا مقرر گرديد يك واحد فولاد سازي به ظرفيت ساليانه 2 تا 3 ميليون تن احداث گردد كه بخشي از خدمات مهندسي و ساخت تجهيزات نيز به اجرا درآمد.

پس از انقلاب اسلامي با مصوبه شوراي محترم انقلاب، طرح احداث كارخانه فولاد سازي بندرعباس به مباركه اصفهان منتقل گرديد كه بهره برداري از آن ادامه دارد.

قرارداد فولاد هرمزگان با هدف توليد 5/1 ميليون تن تختال در سال و با احداث يك واحد فولاد سازي به همراه كارگاههاي جنبي و دو مدول احيا مستقيم به روش ميدركس با ظرفيت هر كدام 825 هزارتن در سال در بهمن ماه 1381 منعقد گرديد. از جمله دلايل احداث اين مجتمع را ميتوان وجود مخازن عظيم گاز، دسترسي به آبهاي آزاد، امكانات حمل ونقل جاده اي، ريلي و دريايي،‌ نزديكي به معادن، وجود اسكله اختصاصي و تجهيزات تخليه و بارگيري كشتي هاي 150 هزارتني و ساير مزيتهاي منطقه را نام برد و به اين جهت بود كه پس از انقلاب اسلامي و انتقال اين واحد فولاد سازي به مباركه اصفهان پيشنهاد احداث يك مجتمع فولاد سازي در منطقه بندرعباس در دستور كار قرار گرفت.

●  طرح ايجاد كارخانه الكتروگرافيتي

الكتروگرافيتي يكي از اقلام اساسي و مهم وارداتي جهت توليد فولاد مي باشد كه با توجه به مقدار مصرف آن در هر تن فولاد بيشترين ارزبري واحدهاي فولاد سازي به روش ذوب الكتريكي را به خود اختصاص داده است. با توجه به اين موضوع و همچنين دستيابي به خودكفايي كامل در توليد فولاد و ايجاد اشتغال و ارزش افزوده محصول در داخل كشور، اين طرح با هدف توليد 30 هزار تن الكترودگرافيتي از نوع UHP به قطر 600-500 ميليمتر از سال 1381 به عنوان طرح عمراني شناخته گرديد.

محل اجراي اين طرح كيلومتر 15 جاده اردكان به نائين در استان يزد مي باشد.

●  طرح توسعه چغارت:

برنامه توسعه صنعت فولاد كشور با احداث صنايع جديد فولاد سازي وسرمايه گذاري در اين بخش، ضرورت تامين مواد اوليه بعنوان بخش اصلي زنجيره صنعت را بيش از ساير بخشها با اهميت تر مي كند. وجود منابع غني آهن در منطقه آهندار بافق،‌ معدن چغارت را در بدو شروع صنعت در كشور از 30 سال پيش متمايز كرده بود و همگام با توسعه صنعت در بخش صنعتي،‌ در بخش معدن نيز نياز به توسعه مي باشد.

طرح توسعه چغارت از جمله طرحهاي مهم ملي مي باشد كه با اهداف ذيل آغاز به كار كرد:

- توليد 2/3 ميليون تن كنسانتره سنگ آهن به منظور توليد گندله جهت تامين مواد اوليه مورد نياز طرحهاي توسعه كوره بلند كارخانه ذوب آهن اصفهان و صنايع فولاد كشور.

- استمرار توليد ساليانه 3 ميليون تن سنگ آهن دانه بندي شده مناسب جهت مصرف ذوب آهن اصفهان.

- ضرورت تامين مواد اوليه اصلي زنجيره صنعت فولاد كشور با توجه به برنامه هاي توسعه.

 اين طرح در استان يزد شهرستان بافق و در فاصله 10 كيلومتري اين شهرستان در مجاورت معدن سنگ آهن بافق واقع شده است.

●  طرح اكتشاف و تجهيز معادن سنگ آهن سنگان

هدف از اجراي اين طرح كه توليد 3/1 ميليون تن گندله در سال بود بنابه پاره اي مسائل و در شروع كار به 6/2 ميليون تن گندله در سال تغيير يافت تا كنسانتره و گندله سنگ آهن مورد نياز واحدهاي فولاد سازي كشور بخصوص مجتمع فولاد خراسان و ساير طرحهاي توسعه فولاد سازي استانهاي خراسان را در راستاي برنامه چهارم تامين نمايد و ضمن ايجاد اشتغال مولد از ايجاد شغلهاي كاذب در منطقه جلوگيري نمايد.

اين طرح در جوار معدن عظيم سنگ آهن سنگان با ذخيره زمين شناسي 2/1 ميليارد تن در استان خراسان رضوي ، در 300 كيلومتري جنوب شرقي مشهد و در فاصله 16 كيلومتري شمال شهر سنگان از توابع شهرستان خواف واقع مي باشد.

*بر حسب ميليون يورو

ريالي( ميليارد تومان )

پايان

0

طرح واحد احيا فولاد خراسان ( مدول يك )

0

694.88

افزايش ظرفيت فولاد خام از 0/6 به 2ميليون تن در سال

افزايش ظرفيت فولاد خام از 200 به 300 هزار تن در سال

احداث واحد فولاد سازي به ظرفيت 850 هزار تن در سال

آهن و فولاد ارفع (ذوب آهن زرند كرمان )

آهن و فولاد غدير ايرانيان ( اردكان )

آهن و فولاد ارفع ( اردكان )